پرینت

نرخ بیکاری از تعریف تا محاسبه

نوشته شده توسط karafarinha on . Posted in بدون مجموعه

Share this post

 

 

نرخ بیکاری از تعریف تا محاسبه

نوسانات نرخ بیکاری در 42 کشور جهان
بررسی آخرین وضعیت نرخ بیکاری 42 کشور جهان نشان دهنده ادامه نوسانات بیکاری در کشورهای واقع در اروپا و بهبود وضعیت کشورهای در حال توسعه در آسیا است. به گزارش مهر، بررسی وضعیت آخرین نرخ بیکاری برآوردی کشورهای مختلف جهان نشان دهنده 9.6 درصد بیکاری در ایالات متحده است که این نرخ برای ژاپن 5.1 درصد و برای بریتانیا نیز 7.7 درصد برآورد شده است، همچنین این نرخ در کشور پرجمعیت چین معادل 9.6 درصد اعلام شده است. 

آمریکا/ ژاپن/ بریتانیا/ چین 

آخرین برآوردهای انجام شده حاکی از آن است که نرخ بیکاری در ایالات متحده و چین ثابت مانده ولی این نرخ 1 دهم درصد در ژاپن و 1 دهم درصد نیزدر بریتانیا کاهش نشان می‌دهد.نرخ بیکاری در کانادا طبق آخرین برآوردها 8.1 درصد اعلام شده که این نرخ برای منطقه یورو نیز 10.1 درصد است. همچنین این نرخ در اتریش 4.3 و در بلژیک نیز معادل 12.7 درصد است. بر این اساس، نرخ بیکاری در کانادا نسبت به آخرین گزارش مربوط به ماههای گذشته ثابت مانده است. 

کانادا/ یورو/ اتریش/ بلژیک 

در این میان، بیکاری در منطقه یورو در حال افزایش است که در این گزارش نیز 1 دهم درصد را نشان می دهد. در کشور اتریش 0.5 درصد نرخ بیکاری افزایش یافته که این افزایش در مورد بلژیک 1.4درصد است. 
فرانسه در آخرین برآوردها دارای 10.1 درصد بیکاری است و این نرخ در مورد کشور آلمان معادل 7.5 و در مورد یونان نیز برابر با 11.6درصد است، همچنین ایتالیا نیز نرخ بیکاری 8.2 درصدی را تجربه می کند. طبق وضعیت ماههای گذشته، نرخ بیکاری یونان نسبت به گذشته تفاوتی نکرده است. 

فرانسه/ آلمان/ یونان/ ایتالیا 

در همین حال، نرخ بیکاری در فرانسه به نسبت آخرین برآورد 1 دهم درصد افزایش یافته است. آلمان به نسبت قبل وضعیت بهتری پیدا کرده و نرخ بیکاری آن 1 دهم درصد کاهش یافت که این کاهش برای ایتالیا 2 دهم درصد است. 

کشور هلند در آخرین برآورد 5.3 درصد بیکاری دارد و این نرخ در مورد اسپانیا 20.5 درصد است. جمهوری چک نیز دارای 8.5 درصد و دانمارک هم 4.1 درصد بیکاری دارد که این نرخ در کشور مجارستان 11درصد برآورد شده است. 

هلند/ اسپانیا/ چک/ دانمارک/ مجارستان 

از بین کشورهای یاد شده، نرخ بیکاری در هلند، دانمارک و مجارستان ثابت مانده است. همچنین نرخ بیکاری اسپانیا 2 دهم درصد افزایش و نرخ بیکاری در جمهوری چک 1 دهم درصد کاهش یافت. 
نروژی ها نرخ بیکاری 3.3 درصدی و لهستانی ها نیز 11.3درصدی را تجربه می کنند. روسیه دارای 6.9 درصد بیکاری و سوئد هم 7.4 درصد نرخ بیکاری دارد. این وضعیت در مورد سوئیس نرخ برآوردی 3.7 درصد را نشان می دهد، در این بخش فقط نرخ بیکاری در کشور سوئد ثابت مانده است. 

نروژ/ لهستان/ روسیه/ سوئد/ سوئیس 

نرخ بیکاری در نروژ به نسبت قبل 2 دهم درصد، لهستان 1 دهم و سوئیس نیز 1 دهم درصد کاهش یافته است ولی این وضعیت در مورد روسیه 1.1 درصد افزایش نشان می دهد.بر پایه این گزارش، ترکیه دارای 10.5 درصد نرخ بیکاری است. استرالیا نیز 5.1 و هنگ کنگ هم 4.2 درصد بیکاری دارد، این وضعیت برای کشور هندوستان برابر با 10.7 درصد و برای اندونزی نیز 7.4 درصد بیکاری است. 

ترکیه/ استرالیا/ هنگ کنگ/ هندوستان/ اندونزی 

وضعیت ترکیه، استرالیا، هندوستان و اندونزی نسبت به آخرین برآوردهای قبلی رویه ثابتی را در وضعیت بیکاری نشان می دهد. نرخ بیکاری در هنگ کنگ به نسبت گذشته 1 دهم درصد کاهش یافته است.کشور مالزی در آسیای جنوب شرقی 3.3 درصد بیکاری را تجربه می کند که این وضعیت در مورد کشور پاکستان نرخی معادل 5.5 درصد را نشان می دهد. همچنین سنگاپور دارای 2.2 درصد و کره جنوبی نیز 3.4 درصد بیکاری است، نرخ بیکاری در پاکستان، سنگاپور و کره جنوبی به نسبت آخرین برآورد ثابت مانده ولی مالزیایی ها نرخ بیکاری خود را 4 دهم درصد کاهش داده اند. 

مالزی/ پاکستان/ سنگاپور/ کره جنوبی/ تایوان 

تایوان در قاره آسیا دارای 5.1 درصد بیکاری است که این نرخ در مورد تایلند معادل 0.9 درصد و برای آرژانتین نیز 7.9 درصد برآورد شد. برزیلی ها 6.7 درصد و ساکنان شیلی نیز 8.3 درصد نرخ بیکاری را تجربه می کنند. از بین کشورهای یاد شده، نرخ بیکاری در آرژانتین و شیلی ثابت مانده است. 

تایلند/ آرژانتین/ برزیل/ شیلی/ کلمبیا/ مکزیک 

1 دهم درصد از نرخ بیکاری تایوانی ها و 6 دهم درصد نیز از نرخ بیکاری تایلندی ها کاسته شده است. برزیلی ها نیز موفق شدند 2 دهم درصد نرخ بیکاری خود را نسبت به ماههای گذشته کاهش دهند. 
کلمبیا در قاره آمریکا دارای 11.2درصد بیکاری و مکزیک نیز دارای 5.4 درصد نرخ بیکاری است. ونزوئلا هم اکنون 8.2 و مصر نیز 9 درصد بیکاری را سپری می کند، این وضعیت در مورد آفریقای جنوبی 25.3 و در مورد ایران نیز 15.3 درصد است در حالی که آخرین نرخ بیکاری مرکز آمار در ایران برای بهار سالجاری معادل 14.6درصد و 9 دهم درصد کمتر از نرخ برآوردی این گزارش بوده است. 

ونزوئلا/ مصر/ آفریقای جنوبی/ ایران 

در میان کشورهایی که نرخ بیکاری آنها به صورت برآوردی بررسی شد، منطقه یورو، بلژیک، فرانسه، یونان، اسپانیا، مجارستان، لهستان، ترکیه، هندوستان، کلمبیا، آفریقای جنوبی و ایران دارای نرخ بیکاری دو رقمی هستند.این وضعیت در مورد آفریقای جنوبی با 25.3، ایران با 15.3، اسپانیا با 20.5 و بلژیک با 12.7درصد به مراتب از سایر کشورهای دورقمی بدتر است که خود این موضوع نشان دهنده نیاز این کشورها به سرمایه گذاری مناسب در بخش اشتغال در کنار بکارگیری یک سیاست روشن اشتغالزایی برای کاهش نرخ بیکاری است. 

آفریقای جنوبی 25.3 درصد/ تایلند 9 دهم درصد 

کشورهایی نیز مانند نروژ با 3.3، سوئیس با 3.7، مالزی با 3.3، سنگاپور 2.2، کره جنوبی 3.4 و تایلند با 0.9 درصد وضعیت مناسبی از نظر اشتغال و نرخ بیکاری دارند که در این بین، مردم کشور تایلند با 9 دهم و کمتر از 1 درصد بیکاری، روزگار مناسبی را از نظر اشتغال و رونق در بازار کار می گذرانند. 
به صورت کلی با نوسانات و افزایش نرخ بیکاری در منطقه یورو و بسیاری دیگر از کشورهای اروپایی، ساکنان این مناطق نیز کم و بیش با موضوع بیکای روبرو هستند و آن را لمس می کنند. این وضعیت در مورد کشورهای آسیایی مانند کره جنوبی، ژاپن و پاکستان به مراتب بهتر و قابل قبول تر از بسیاری کشورهای صنعتی اروپایی است.

نرخ بیکاری از جمله شاخص‌هایی است که اقتصاددان‌ها و مردم به آن توجه دارند. بااین‌وجود درک عمومی از این شاخص درست نیست. برخی باور دارند که دولت در مورد نرخ بیکاری دروغ می‌گوید و برخی دیگر فکر می‌کنند نرخ بیکاری عمدا طوری طراحی‌شده که اوضاع بهتر از چیزی که واقعا هست به‌نظر برسد.

نرخ بیکاری معمولا به‌صورت یک موج، پشت‌سر شاخص‌های دیگر حرکت می‌کند. اگر اقتصاد رونق بگیرد انتظار داریم که به دنبال آن بیکاری کم شود. همچنین این‌طور نیست که اول بیکاری زیاد شود و بعد وارد رکود شویم. به همین دلیل معمولا فرض می‌شود که موج بیکاری قابل پیش‌بینی و پیش‌گیری است.

تعریف نرخ بیکاری

همان‌طور که گفتیم در مورد نرخ بیکاری تصورات نادرستی وجود دارد. در ایالات‌متحده بیکار کسی است که دوست دارد کار کند و در چهار هفته گذشته به‌صورت فعال به دنبال کار گشته باشد.

تمام کسانی که کار دائم دارند یا دست‌کم هفته‌ای پانزده ساعت به‌صورت پاره‌وقت کار کنند شاغل هستند. همچنین اگر کسی بدون دستمزد در بنگاه اقتصادی خانوادگی فعالیت داشته باشد بیکار نیست.

اگر کسی بدون دستمزد در بنگاه اقتصادی خانوادگی فعالیت داشته باشد بیکار نیست.

اما تمام کسانی که در خانه نشسته‌اند، کار نمی‌کنند و به‌دنبال کار هم نمی‌گردند نه بیکار هستند و نه شاغل. این افراد بیرون از دایره مشارکت اقتصادی قرار می‌گیرند.

نرخ بیکاری در ایران

تعریف بیکاری در ایران کمابیش بر همین تصور استوار است که بیکار باید به‌صورت فعال به‌دنبال شغل باشد. کسی که دنبال کار نمی‌گردد بیکار نیست. جمع جمعیت شاغل و بیکار تشکیل جامعه نیروی کار را می‌دهند.


 

اما در ایران این تعاریف ابهاماتی دارد. آیا هفته‌ای یک ساعت کار، اشتعال است؟ آیا سربازان، دانشجویان، زنان خانه‌دار و داوطلب‌های سازمان‌های غیرانتفاعی شاغل به‌حساب می‌آیند؟

نرخ بیکاری اشتغالرکود بازار منجر به افزایش بیکاری می‌شود.

در کشور ما معمولا ادعا می‌شود که مرجع این معیارها مرکز بین‌المللی کار ILO است. بااین‌حال ملاک‌های ILO کاملا با ادعای داخلی هم‌خوانی ندارد. طبق تعریف دانشجو یا خانم خانه‌داری که به دنبال کار نمی‌گردد، نه شاغل است نه بیکار.

نرخ بیکاری U3

اگر اخبار بیکاری را دنبال کرده باشید ممکن است با نرخ U3 برخورد کرده باشید. از حاصل تقسیم تمام جمعیت بیکار (کسانی که به شکل فعال در چهار هفته گذشته به دنبال کار گشته‌اند) به تمام جمعیت فعال (کسانی که بیکار هستند به‌علاوه تمام جمعیت شاغل) نرخ بیکاری U3 به‌دست می‌آید.

فرض کنید یک‌میلیون نفر به‌دنبال کار باشند. یک‌میلیون دانشجو داشته باشیم و ۹ میلیون شاغل. با این اعداد باید از تقسیم تعداد افراد جویای کار بر جمع ۱ و ۹ میلیون فعال اقتصادی به نرخ بیکاری ۱۰% برسیم.

چه می‌شود اگر دانشجوها را شاغل فرض کنیم؟ جمعیت فعال ۱۱ میلیون نفر می‌شود و نرخ بیکاری به ۹ درصد کاهش می‌یابد.

معنای نرخ بیکاری

همین مثال ۱ میلیون جویای کار و ۹ میلیون شاغل را در نظر بگیرید. فرض کنید نیمی از ۱ میلیون نفر جویای کار، ناامید شوند و دست از جستجو بکشند. نرخ بیکاری برابر می‌شود با ۰٫۵ تقسیم‌بر ۹٫۵ یا ۵٫۲ درصد. اما اگر ۱ میلیون نفر دیگر به یافتن کار امیدوار شوند نرخ بیکاری می‌شود ۲ میلیون تقسیم‌بر ۱۱ میلیون، یعنی ۱۸ درصد.

در حالتی که افراد دست از جستجو برای کار بکشند، نرخ بیکاری کاهش می‌یابد. بدون آن‌که تعداد شاغل‌ها کم شده باشد. اگر افراد بیشتری طالب کار شوند نرخ بیکاری زیاد می‌شود، بدون آن‌که کسی کارش را ازدست‌داده باشد.

یعنی کاهش یا افزایش نرخ بیکاری الزاما نشان‌دهنده وضعیت تعداد شاغل‌ها و بیکارها نیست. بلکه ملاکی است که نشان می‌دهد کار پیدا کردن در یک جامعه چقدر آسان یا دشوارتر است.

روش‌های دیگر مطالعه بیکاری

وقتی از U3 صحبت می‌کنیم ممکن است برای شما سوال شود آیا U1, U2, u4, u5, u6 هم وجود دارد؟ بله! نرخ بیکاری رسمی یا U3 هیچ تمایزی بین کار موقتی و دائم، کیفیت کار و عدم توانایی آن‌ها را در جستجو برای کار را در نظر نمی‌گیرد.

بیکاری از جنس U1

تمام کسانی که در یک باز ۵۲ هفته‌ای، بیش از ۱۵ هفته بدون شغل مانده باشند، تقسیم‌بر تمام جامعه نیروی کار، جمعیت U1 را تشکیل می‌دهند.

نرخ بیکاری اشتغالپیدا کردن کار برای سالمندان دشوارتر است.

توجه کنید افرادی که در شرایط سخت یک هفته کار می‌کنند و یک هفته استراحت شامل این وضعیت نمی‌شوند. چون در مدت استراحت هنوز شغل دارند. همچنین اگر در هفته ۳ روز کار می‌کنید، در جمعیت U1 قرار نمی‌گیرید.

بیکاری از جنس U2

تمام کسانی که به‌تازگی شغل خود را ازدست‌داده‌اند، اخراج شده‌اند، قراردادشان به پایان رسیده و به هر ترتیبی بیکار شده‌اند در جمعیت U2 قرار می‌گیرند.

مثلا بازیکن فوتبالی که قراردادش با باشگاه تمام‌شده اما هنوز جذب تیمی نشده، در جمعیت U2 است.

بیکاری از جنس U4

تمام کسانی که علاقه دارند کار کنند، مستقل از این‌که به شکل فعال دنبال کار بگردند یا نه، در جمعیت U4 قرار می‌گیرند.

کسانی که فکر می‌کنند تحصیلات یا توانایی‌های کافی برای کار کردن ندارند، زیادی جوان یا زیادی پیر هستند، به خاطر تبعیض جنسیتی، قومیتی و معلولیتی از بازار کار ناامید شده‌اند، در جمعیت U4 قرار می‌گیرند.

بیکاری از نوع U5

هر کس که در ۱۲ ماه گذشته دست‌کم یک‌بار برای داشتن شغل کوچک‌ترین تلاشی کرده، اما در حال حاضر شغل نداشته باشد در جمعیت U5 قرار می‌گیرد.

این جمعیت شاید حتی نیازی به اشتغال نداشته باشند. مثلا دختر جوان خانواده‌ای ثروتمند که بدش نمی‌آید کار داشته باشد اما اجباری هم برای کار ندارد. این افراد بخشی از نیروی کار کشور هستند و می‌شود برای استفاده از آن‌ها برنامه‌ریزی کرد، هرچند در اولویت ایجاد شغل قرار نداشته باشند.

بیکاری واقعی U6

برخی از افراد U6 را به‌عنوان نرخ واقعی بیکاری قبول دارند. در ایالات‌متحده نزدیک به ۱۰% جمیعت فعال، در طبقه U6 هستند. تمام کسانی که کار ندارند، به کار پیدا کردن امید ندارند یا در شغلی پاره‌وقت مشغول هستند در این گروه قرار دارند.

باور این است که دورکارها، شاغلین مشاغل موقتی، فعال‌ها در مشاغل کاذب مثل دست‌فروشی و کسانی که با خودروی شخصی مسافرکشی می‌کنند اما راننده تاکسی نیستند، دوست دارند شغل دایم داشته باشند.

جمع‌آوری داده برای محاسبه نرخ بیکاری

نمونه‌گیری برای محاسبه نرخ بیکاری دشواری‌های خودش را دارد. برای محاسبه نرخ بیکاری معمولا از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای استفاده می‌شود. برای این نمونه‌گیری یک منطقه جغرافیایی به نواحی کوچک‌تر تقسیم می‌شود و بعد از هر ناحیه کوچک به‌صورت تصادفی یک نمونه انتخاب می‌کنیم.

تقسیمات استانی، شهری، منطقه‌ای و محله‌ای عموما به‌عنوان خوشه‌بندی استاندارد پذیرفته می‌شوند. از طرف دیگر کسانی که به جمع‌آوری نمونه می‌پردازند می‌توانند اطلاعاتی دیگر مثل جنسیت، سابقه‌کار، تحصیلات، نژاد، رنگ پوست، قد، سن و غیره را هم جمع‌آوری کنند.

معمولا از یک خانوار دو بار نظرسنجی می‌شود. بعد در دو دوره بعدی این خانوار کنار گذاشته می‌شود. سپس برای دو دوره دیگر به همین خانوار مراجعه می‌شود. به این روش، روش ۲-۲-۲ می‌گویند.

منحنی فیلیپس

منحنی فیلیپس یک نظریه اقتصادی است که می‌گوید معمولا بعد از رشد اقتصادی شامل تورم خواهیم بود و تورم باعث ایجاد شغل و کاهش نرخ بیکاری می‌شود. مثلا در سال ۱۳۹۷ تورم به شکل چشمگیری رشد داشت و نرخ بیکاری کم‌تر شد.

بااین‌وجود در طول تاریخ بارها نرخ تورم بالا به همراه بیکاری مشاهده‌شده است. وقتی قیمت‌ها بالا می‌روند، اما این بالا رفتن قیمت ناشی از انبساط اقتصاد یا فشار تقاضا نیست و به دنبال آن شغل جدیدی ایجاد نمی‌شود. بازار خالی است اما برچسب قیمت‌ها مدام عوض می‌شود. به این شرایط رکود تورمی می‌گویند.

بده بستان اشتغال و تورم

باوجود آن‌که شواهد زیادی برای رد منحنی فیلیپس وجود دارد، باید همواره مدنظر داشته باشیم که ایجاد شغل تورم‌زا است. همچنین برای کنترل تورم باید یک رشد در نرخ بیکاری را بپذیریم.

باید همواره مدنظر داشته باشیم که ایجاد شغل تورم‌زا است.

اما به‌سادگی می‌شود شرایطی را تصور کرد که هزینه اشتغال‌زایی به‌صورت تورم به تمام مردم تحمیل نشود. مثلا اگر معادل انبساط پولی که انجام‌شده کالا و خدمات اضافه تولید شود، اثر تورمی تا حد زیادی از بین خواهد رفت.

درست است که این فرد با درآمد بیشتری که کسب‌کرده به بازار می‌رود تا خرید کند، اما او به همان‌اندازه کالای بیشتر تولید کرده. یعنی فشار فرد برای تقاضا به کمک مازاد عرضه کالا جبران می‌شود. مگر آن‌که فرد واقعا هیچ کالا و خدماتی تولید نکرده باشد.

بیکاری و سرمایه اجتماعی

بی‌کاری منجر به سرخوردگی می‌شود. احتمال بزه با رشد بیکاری افزایش پیدا می‌کند. پیوندهای خانوادگی سست می‌شود. سطح بهداشت جسمی و روانی افت می‌کند. نارضایتی عمومی بالا می‌رود. قدرت خرید کاهش پیدا می‌کند و رشد اقتصادی متوقف می‌شود. نیروی کار تحصیل‌کرده که یارانه تحصیلی دریافت کرده‌اند تصمیم می‌گیرند از کشور خارج شوند و سرمایه انسانی از دست می‌رود.

درنهایت به نظر می‌رسد که نرخ بیکاری معیاری بااهمیت در توصیف وضعیت یک جامعه باشد. مثلا وقتی می‌گوییم در نروژ نرخ بیکاری برای خارجی‌ها بیشتر از بومی‌های این کشور است، می‌فهمیم که کار پیدا کردن برای خارجی‌ها در این کشور دشوار است. این وضعیت می‌تواند نشانه‌ای باشد از نژادپرستی، میهن‌پرستی و عدم استقبال عمومی از سیاست‌های جذب مهاجر متخصص.

به بیان ساده بررسی نرخ بیکاری در مطالعات اجتماعی اهمیت دارد، به شرطی که درک درستی از مفاهیم پیرامون آن داشته باشیم.

Share this post