مقاله ها

پرینت

اقتصاد بیمار ایران و دولت

نوشته شده توسط محمدعلی اثنی عشری on . Posted in بدون مجموعه

Share this post

به نام خداوند علم و قلم

 

جناب دکتر حسن روحانی، رئیس محترم جمهوری اسلامی ایران

با سلام

برادر عزیز و سرور گرامی، باید به عرض برسانم با علم بر اینکه حقیر اطلاع تقریباً دقیق  از اوضاع کشور بخصوص اقتصادی و تلاطم های موجود در بخش های گسترده و کارشکنی های وسیع و نابسامانی بوجود آمده بدلیل عدم مدیریت صحیح و کارآمد در کلیه امور کشور در دولت قبلی دارم ، میدانم که حل بحران های موجود و در پی و دنباله آن پیشرفت کشور، با دو کیلومتر دویدن و تلاش مستمر و البته با مدیریت کارآمد !! ولی نتیجه حاصله، متأسفانه دو سانتی متر جلو رفتن است، طرح موضوع در ذیل را منتشر میکنم. باشد که انشاءالله مقبول درگاه حق قرار گیرد. البته به امید توجه حضرتعالی و افراد مؤثر به نکاتی که ذکر خواهد شد.

موضوع: مدیریت بر: منابع – نیازها و خواسته ها (سه  اصل مهم اقتصاد)

        : نقدی بر بسته جدید اقتصادی دولت که توسط ریاست محترم جمهوری جناب دکترحسن روحانی برای مردم تشریح کردند.

مورخ 21/7/1394 سخنان شما را از شبکه اول سیمای جمهوری اسلامی به دقت گوش کرده و دیدم. «متاسفانه این طرح و بحث ها چاره اساسی کار اقتصاد ایران و ایرانی نیست و فقط ممکن است بعضی راه حل ها مُسکنی بردرد های مزمن اقتصادِ بسیار بیمار ایران باشد و بس!!».

ناگفته نماند که شنبه مورخ 25 - مهرماه - 1394 نیز توضیحات آقایان طیب نیا - سیف و نوبخت را از شبکه سوم سیما باعلاقه دیدم و شنیدم .

در اولین مصاحبه تلویزیونی و گزارش صد روزه اول دولت، به فاصله یک روز بعد با دفتر وزیر محترم اقتصاد و دفتر معاون اول و همچنین دفتر جنابعالی تماس گرفتم و ضمن معرفی خود که در دولت اصلاحات، مشاور دو وزیر و وزارتخانه که یکی کاملاً رنگ و بوی اقتصادی – اشتغال و کارآفرینی – داشت، گفتم بر مسئله ای تأکید کردم یعنی : «حل مشکل رکود تورمی» نسخه ای که پیچیده اید، غلط است و به سرانجام نمی رسد که متأسفانه همان هم شد. در آن تماس خواستم تا بدواً ملاقات کوتاهی با یکی از مسئولین پیش گفته داشته باشم و چنانچه با کلیات نظر حقیر موافقت شد، آن وقت طرح و برنامه مکتوبی را ارائه دهم؛ که دفتر هیچیک روی خوش به صحبتهای حقیر نشان ندادند!!

 یادم هست اوائل کار جناب آقای سیدمحمد خاتمی، قیمت نفت تا میزان 8 دلار در هر بشکه پائین آمد. آن موقع رئیس دفتر، رئیس جمهوری جناب آقای ابطحی بودند. دقیقاً یادم هست که کی و از کجا با دفتر ریاست جمهوری تماس گرفتم و یک نامه نیم صفحه ای را از یک روزنامه خارجی که تیتر آن این بود !!

«ایران در شرف ورشکستگی کامل» برداشتم و مطلب کوتاهی ذیل آن نوشتم و به وسیله فکس ارسال کردم. و متعاقب آن دو ماه طول کشید تا با مشورت افراد خبره و کارشناس در ایران و خارج از کشور، حدود هشت صفحه نامه و راه کارهایی که بعداً هم به هنگام آغاز به کار مجلس ششم، حضوراً و بعد از نزدیک به یک ساعت توضیحات حضوری به جناب آقای محسن آرمین نماینده اول مردم تهران، تحویل دادم.

از جناب رئیس جمهوری خواسته بودم تا به دلایلی شخصاً نامه را بخوانند و دستور اقدام صادر نمایند و یا فقط به یک فرد تأثیرگذار در تیم اقتصادی دولت ارجاع دهند تا جزئیات کار را به ایشان توضیح دهم.

یک ماه نشده بود که از دفتر جناب آقای طهماسب مظاهری رئیس دفتر مشاوران و عضو هیئت دولت با اینجانب تماس گرفتند. با ملاقاتی که با ایشان برقرار شد پوشه ای به من نشان داده شد و گفتند که تا حالا چندین مصوبه هیئت وزیران در خصوص همان طرح و نظرات بنده حقیر در دولت داشته ایم که  در فرصت مناسب تر در اینخصوص توضیح خواهم داد.

در تماسی که بعد از اعلام سیاست های حمایتی و بسته اول اقتصادی دولت جنابعالی به آقایان پیش گرفتم، توضیح دادم که در شیلی و ترکیه از یک سو و کشورهای پیشرفته مثل ژاپن وقتی با همین مشکل (رکود تورمی) مواجه شدند، دو طرح جداگانه برای حل معضل رکود تورمی اجرا کردند.

طرح ترکیه و شیلی آن روز، سیاست های انبساطی یا به عبارتی پذیرفتنن تورم و در  ازاء آن انتخاب رونق اقتصادی برای کشور و مردمشان بود. اما در کشورهای پیشرفته مثل ژاپن که با این مسئله روبرو شدند، تقریباً سیاست های انقباضی و رکود را به نحوی انتخاب کردند تا تورم را کنترل نمایند.

هر دو گروه هم تا حدودی موفق شدند تا از دوران تلخ رکورد تورمی بیرون بیایند؛ یعنی دو روش کاملا متفاوت برای حل یک مشکل (رکود تورمی)

دولت شما که اکثراً از افراد کاردان و توانمندی هستند، متأسفانه در انتخاب شیوه برخورد با رکود تورمی راه صحیح را در پیش نگرفته به همین دلیل تا به الان قادر به خروج از رکود تورمی نشده اید و طرح ها و بسته های شما در این رابطه تاکنون به بن بست رسیده است.

در هر دو مصاحبه زنده رادیو و تلوزیونی حضرتعالی با مردم، بحث های کاملا علمی و پذیفته شده نزد علما و فرهیختگان جهان را نشنیدیم و ندیدیم به عبارتی مدیریت کارآمد بر : «منابع – احتیاجات مردم و کشور – خواسته ها»

هرچند دراین مطلب سعی ندارم راهکارهای خود را به هزار و یک دلیل منتشر کنم .چراکه حل جامع  مشکلات اقتصاد ایران , مستلزم اقدامات و کارهاییست که قوا - نهادها و افراد تاثیر گذار دیگر و نهادهای تحت امر باید انجام دهد !! نمیدانم چرا هنوز دولت متوجه نشده است که تا آنها بادولت , هم نظر نشوند و کمک جدی نکنند مشکلات اقتصادی حل نمیشود!!..اما ایده که عبارت است از << مدیریت کارآمد بر:1- منابع 2- نیازها و احتیاجات واقعی کشور و مردم و 3- خواسته ها >> را به اختصار و بامثالها و نمونه هایی مطرح میکنم.

در اینجا سعی میشود درهرکدام از مسائل و موارد مهم پیش گفته توضیح مختصری داده شود.

الف) مدیریت کارآمد بر منابع:

- منابع ، محدود است و اگر هم خوب و کارآمد مدیریت نشود، نه می توان از منابع موجود استفاده بهینه کرد و نه میشود مانع هدر رفت منابع شد. وامصیبتا

در آماری که چنانچه درست باشد، خواندم که حدود 70% بیکاران کشور، فارغ التحصیلان دانشگاهی هستند و در آمار دیگری جناب دکتر فرجی دانا که وقتی وزیر علوم بودند اعلام کردند، در هر سال حدود 150 هزار نفر از فارغ التحصیلان دانشگاهی ما که برای هر کدام حدوداً یک میلیارد تومان هزینه شده است، برای کار یا ادامه تحصیل و بورس به کشورهای عمدتاً پیشرفته مهاجرت می کنند. به عبارتی 150 میلیارد تومان از منابع ملی در هر سال از کشور خارج می شود!!.

به نظر حقیر، هر فردی که تحصیلات دانشگاهی دارد و به خارج از کشور رفته - اقامت می گیرد و زندگی می کند، لااقل به اندازه یک چاه نفت برای کشور و ملت ایران ارزشمند است (البته قصد خاصی از قیاس این موضوع ندارم). تحلیل ساده استفاده بهینه از این منابع روشن است. اشتغال جوانان و فارغ التحصیلان.  اشتغال هم دلار برای واردات تکنولوژی های پیشرفته و ماشین آلات می خواهد بعلاوه ریال برای هزینه های داخل کشور.

برای واردات تکنولوژی ، پول ارزان برای جذب سرمایه گذاری در دنیا کم نیست (مثلاً بهره سالانه حدود 5%)، و همچنین جهت تأمین ریال یکی از گزینه های مؤثر  فروش اوراق مشارکت می باشد. دقیقاً همان راهکاری که دولت جناب خاتمی پیشنهاد دادم و در دولت ایشان انجام شد و به حمد الله نتیجه بخش هم بود که بسیار در رونق اقتصادی کشور و اشتغال جوانان در مقطع زمانی مفیده فایده گشت.

تأکید میشود فقط مدیران کارآمد و لایق می توانند این کار را هدایت کنند و نه هر شخصی.

به نظر شما مضحک نیست از طرفی مدعی هستیم که رتبه بالای علمی در جهان داریم که درست هم هست و یا هواپیمای جاسوسی بدون سرنشین با تکنولوژی پیچیده آمریکایی را بازسازی می کنیم و از همه چیز آن سر در می آوریم و حتی به فکر کپی کردن و ساخت نمونه های آن می افتیم که اینهم درست و یا موشک دوربرد عماد با برد حدود 1700 کیلومتر را می سازیم و عمدتاً در صنایع نظامی و پرتاب ماهواره و ... کارهایی می کنیم که واقعاً قابل تقدیر است، آن وقت چیزهای به مراتب سهل تر و ساده تر به لحاظ تکنولوژی به وفور وارد می کنیم. به عنوان مثال همین گوشی های اندروید که درحال حاضر چند میلیون آن به کشور سرازیر شده است و یا انبوده فلش مموری – رم – کامپیوتر و امثالهم، خنده دار نیست!!

تقریباً همه دوستان مهندسی برق می دانند و کسانی که درس عایق ها و فشار قوی را با دکتر قلی محمدی گذرانده اند، شنیده اند که او به عنوان یک منبع مطمئن و مطلع می گفت و معقتد بود که حدود 30% از منابع عظیم تولید برق کشور هدر می رود (پِرتی است!!). زمانی از معاون آب وزارت نیرو شنیدم که او هم اعتقاد داشت همین تلفات و هدر رفت را در منابع آبی کشور داریم. هر دو مطلب را بیش از 25 سال پیش شنیدم که یقین دارم نه تنها الان فرقی نکرده بلکه به مراتب اوضاع در این دو مورد خاص بدتر هم شده است که خود نشان دهنده ضعف در مدیریت منابع می باشد.

صدها مورد را می توان مثال زد که بر منابع کشور، چه منابع  انسانی و چه منابع خدادادی و ملی مدیریت صحیح و کارآمدی در کار نبوده است.

ب) مدیریت کارآمد بر مصرف یا نیازها:

مطلب من در این خصوص همان فرمایشات بزرگان دینی و آزادگان جهان در طول تاریخ است که «به اندازه نیاز و احتیاج مصرف کنیم و نه دنبال تأمین و تهیه خواسته ها باشیم».